ตั้งค่า zsh บน Droplet

เป้าหมาย

เพื่อให้สามารถใช้งานได้สะดวก และให้เหมือนกับเครื่องที่ทำงานประจำที่บ้านซึ่งใช้ Arch Linux สิ่งแรกที่ต้องทำคือ ปรับ Droplet ซึ่งใช้บริการจาก Digital Ocean เดิม shell จะเป็นแบบ bash เพราะใช้ Ubuntu ซึ่ง shell ที่ติดตั้งมาแบบ bash เพื่อให้สะดวกเลย เปลี่ยนจาก bash → zsh บน droplet ให้หน้าตา/พฤติกรรมใกล้เคียงกับเครื่อง Arch (archGI) ที่ใช้งานประจำ โดยไม่ใช้ Oh My Zsh (มี plugin/theme เกินความจำเป็น ทำให้โหลดช้าและคุมยาก) เขียน .zshrc เองแบบเรียบง่าย

สรุปสิ่งที่ต้องดำเนินการ

✅ zsh ติดตั้ง เป็น default shell ของ root
✅ ไม่ใช้ Oh My Zsh — เขียน .zshrc เองล้วนๆ
✅ zsh-autosuggestions  ต้องทำงาน
✅ zsh-syntax-highlighting ต้องทำงาน
✅ Prompt เหมือนเครื่อง Arch (archGI) — สลับใช้แล้วไม่งง
✅ Alias สะดวก: blog (cd ไป blog-content), deploy (build+deploy ในคำสั่งเดียว)
✅ bash_history เก่า backup ไว้ที่ ~/backup-configs/ 

สิ่งที่ติดตั้ง

หมายเหตุ: บนเครื่อง Arch ติดตั้ง 2 ตัวนี้ผ่าน pacman ได้เลย (/usr/share/zsh/plugins/...) แต่ Ubuntu ไม่มี package สำเร็จรูปแบบนี้ ต้อง git clone เอาเองจาก GitHub

ขั้นตอนติดตั้งแบบเต็ม (หลักการใช้ได้กับเครื่องอื่น )

# 1. ติดตั้ง zsh
apt update
apt install -y zsh

# 2. ตั้งเป็น default shell
chsh -s $(which zsh) root

# 3. Clone plugins
mkdir -p ~/.zsh
git clone https://github.com/zsh-users/zsh-autosuggestions ~/.zsh/zsh-autosuggestions
git clone https://github.com/zsh-users/zsh-syntax-highlighting ~/.zsh/zsh-syntax-highlighting

# 4. เขียน .zshrc
cat > ~/.zshrc << 'EOF'
export LANG=en_US.UTF-8
export LC_ALL=en_US.UTF-8
export LC_CTYPE=en_US.UTF-8

# Plugins (autosuggestions ต้องมาก่อน syntax-highlighting เสมอ)
source ~/.zsh/zsh-autosuggestions/zsh-autosuggestions.zsh

# Prompt (Simple & Clean)
PROMPT='%F{cyan}%n@%m %F{yellow}%1~ %f$ '
setopt COMBINING_CHARS

# Aliases
alias ls='ls --color=auto'
alias grep='grep --color=auto'
alias blog='cd ~/blog-content'
alias deploy='cd ~/blog-content && ./deploy.sh'

export PATH="$HOME/.local/bin:$PATH"
setopt interactive_comments

HISTFILE=~/.zsh_history
HISTSIZE=10000
SAVEHIST=10000
setopt SHARE_HISTORY
setopt HIST_IGNORE_DUPS

# syntax-highlighting ต้อง source เป็นบรรทัดสุดท้ายสุดของไฟล์เสมอ
source ~/.zsh/zsh-syntax-highlighting/zsh-syntax-highlighting.zsh
EOF

# 5. โหลดใหม่
source ~/.zshrc

# 6. ออกแล้วเข้าใหม่เพื่อให้ default shell เปลี่ยนจริง
exit
# แล้ว ssh เข้าใหม่

กฎสำคัญที่ต้องจำ — ลำดับการ source ใน .zshrc

1. zsh-autosuggestions   ← source ก่อน
2. (alias, prompt, history config อื่นๆ อยู่ตรงกลางได้)
3. zsh-syntax-highlighting   ← ต้องอยู่บรรทัดสุดท้ายสุดเสมอ

เหตุผล: zsh-syntax-highlighting ต้องเป็นตัวสุดท้ายที่ hook เข้ากับ zsh’s line editor ถ้า source ก่อนตัวอื่น อาจทำงานผิดพลาดหรือชนกับ plugin อื่น

Alias ที่ตั้งไว้ใช้กับงาน Hugo blog

ปัญหาที่เจอระหว่างตั้งค่า (เก็บไว้กันลืม)

ปัญหา: Clone plugin ครั้งแรกดูเหมือนสำเร็จ แต่พอเช็คจริง ls ~/.zsh/zsh-autosuggestions/ ขึ้น “No such file or directory”

สาเหตุ: คำสั่ง git clone ไม่ได้ถูกรันจริง (หลุดไปโฟกัสเรื่องอื่นระหว่างทำ เช่นตอน uninstall Oh My Zsh)

บทเรียน: หลัง git clone ทุกครั้ง ให้ ls -la เช็คว่าไฟล์มีอยู่จริงก่อน source เสมอ อย่าเชื่อว่า “รันไปแล้วน่าจะได้”

เทียบกับเครื่อง Arch (archGI)

Prompt และ alias หลักตั้งให้เหมือนกับเครื่อง Arch ที่ใช้ประจำ เพื่อสลับใช้งานระหว่าง 2 เครื่องแล้วไม่งง:

%F{cyan}%n@%m %F{yellow}%1~ %f$

= user@host path $ สีฟ้า/เหลือง เรียบง่าย ไม่มี git branch หรือ emoji แสดงใน prompt